वीरगंज, ९ माघ- आज देशभर श्रद्धा र भक्तिपूर्वक बसन्त पञ्चमी अर्थात् सरस्वती पूजा मनाइँदैछ। हरेक वर्ष माघ शुक्ल पञ्चमीका दिन मनाइने यस पर्वमा ज्ञान, बुद्धि, कला र संगीतकी देवी माता सरस्वतीको विशेष पूजा–आराधना गरिन्छ।
पौराणिक कथाअनुसार सृष्टिको प्रारम्भमा संसार मौन अवस्थामा रहेको थियो। भगवान ब्रह्माले सृष्टिमा चेतना र वाणी प्रदान गर्न आफ्ना कमण्डलुबाट जल छर्किँदा माता सरस्वती प्रकट भइन्। उहाँको वीणाको धुनसँगै संसारमा वाणी, ज्ञान र संगीतको उत्पत्ति भएको विश्वास गरिन्छ। यही कारण सरस्वतीलाई विद्या, वाणी र सृजनशीलताको देवी मानिन्छ।
बसन्त पञ्चमीसँगै वसन्त ऋतुको आगमन हुने भएकाले यस दिनलाई प्रकृतिको पुनर्जागरणको प्रतीकका रूपमा पनि लिइन्छ। खेतबारीमा हरियाली बढ्ने, रुख–बिरुवामा नयाँ पालुवा पलाउने र मौसम क्रमशः न्यानो हुँदै जाने विश्वास छ।
यस अवसरमा विद्यालय, कलेज, पुस्तकालय तथा मन्दिरहरूमा विशेष पूजा आयोजना गरिन्छ। विद्यार्थीहरूले कलम, किताब र बाजागाजालाई सरस्वतीको चरणमा अर्पण गरी विद्यामा सफलता प्राप्तिको कामना गर्छन्। साना बालबालिकालाई पहिलोपटक अक्षर चिनाउने अक्षरारम्भ संस्कार पनि यही दिन गर्ने परम्परा छ।
बसन्त पञ्चमीका दिन पहेंलो रंगको विशेष महत्व रहन्छ। वसन्त ऋतुको प्रतीक मानिने पहेंलो वस्त्र, फूल र प्रसाद प्रयोग गर्ने चलन छ। यस दिनबाट नयाँ शिक्षा, कला, संगीत, लेखन तथा अन्य सिर्जनात्मक कार्यको सुरुआत गर्न शुभ मानिन्छ।
ज्ञान, अनुशासन र सृजनशीलताको सन्देश दिने बसन्त पञ्चमीले समाजमा सकारात्मक सोच र बौद्धिक चेतनाको विकासमा योगदान पुर्याउने विश्वास लिइन्छ।